Olumsuz hava koşulları, jeopolitik gerilimler ve lojistik maliyetlerindeki artışlar küresel gıda piyasalarını vurdu. Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) ve Dünya Bankası verilerine göre, küresel gıda fiyatları Kasım 2022'den bu yana görülen en yüksek seviyeye ulaştı.
Zirve seviye
FAO Gıda Fiyat Endeksi, ağustos ayında aylık bazda yüzde 1,9 artarak 133,3 puana yükseldi. Fiyatlar geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 2,5 oranında artış kaydetti.
Ağustosta gıda alt gruplarının tamamında artış görülürken şeker fiyatları Avrupa'daki kuraklık ve üretim kayıplarının etkisiyle aylık yüzde 11,9 sıçrayarak haziran 2025'ten bu yana en yüksek seviyesine çıktı. Karadeniz’deki sevkiyat sorunları ve kuraklık nedeniyle buğday fiyatları da aylık yüzde 2,6, yıllık ise yüzde 15 oranında arttı.
FAO, küresel tahıl üretiminin bu yıl geçen yıla göre yüzde 2 azalarak 2 milyar 980 milyon tona gerilemesini öngörüyor.
Kızıldeniz ve Babülmendep Boğazı'ndaki güvenlik riskleri nedeniyle gemilerin Ümit Burnu'na yönlendirilmesi teslimat sürelerini uzatırken navlun, yakıt ve sigorta maliyetlerini tırmandırarak gıda fiyatlarını yukarı itiyor.
Gübre fiyatları yüksek seyrini koruyor
Dünya Bankası verilerine göre küresel gübre fiyatları yılın ikinci çeyreğindeki zirvesinden bir miktar gerilese de yüksek enerji maliyetleri ve jeopolitik riskler nedeniyle çiftçiler açısından maliyet baskısı devam ediyor. Uzmanlar, enerji ve tedarik zinciri aksamalarının önümüzdeki dönemde gıda enflasyonu üzerinde risk oluşturmayı sürdürdüğüne dikkat çekiyor.
