
ABD ile İran arasındaki gerilim, Hürmüz Boğazı üzerinden yeniden tırmanıyor. İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf, ABD'ye iletilen yedi şart yerine getirilmeden Hürmüz Boğazı'nın açılmayacağını açıkladı. İran, daha önce Katar aracılığıyla Washington'a sunduğu plan kapsamında şartların karşılanması hâlinde boğazdaki normal deniz trafiğinin yedi gün içinde yeniden başlayabileceğini bildirmişti.
İran'ın şartları ne?
İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi'nin açıkladığı plana göre Tahran; savaşın sona erdirilmesi, ABD'nin İran'a yönelik deniz ablukasını kaldırması, İran'ın petrol satışının önünün açılması ve yurt dışında dondurulan İran varlıklarına erişim sağlanması gibi adımlar talep ediyor. Tahran ayrıca sürecin karşılıklı ve aşamalı biçimde yürütülmesini istiyor.
İran tarafı, Hürmüz'ün açılmasını doğrudan nükleer müzakerelere bağlamadığını da vurguluyor. Kalibaf, boğazın yeniden açılması için söz konusu yedi şartın uygulanması gerektiğini belirterek Washington'ın tek taraflı taleplerinin kabul edilmeyeceğini söyledi.
Trump şartları kabul etmiyor
ABD Başkanı Donald Trump daha önce İran'ın önerdiği şartları kabul etmediğini açıklamıştı. Buna rağmen Katar'ın arabuluculuğunda diplomatik temaslar devam ediyor. İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazım Garibabadi de ABD'nin aracılar üzerinden ilettiği son mesajın incelendiğini açıkladı.
Hürmüz Boğazı'ndaki kriz küresel enerji piyasaları açısından da kritik. Dünya petrol ticaretinin önemli bir bölümünün geçtiği bu güzergâhta deniz trafiğinin aksaması, petrol fiyatları ve küresel enerji arzı üzerindeki baskıyı artırıyor. Taraflar arasında diplomasi trafiği sürse de şu aşamada nihai bir anlaşmaya varılmış değil.