17 Fonda Ödeme, Dijital Divan Erişime Açıldı, İzmir’de Siyasi Dengeler Değişti…

8 Ekim 2026 sabahından herkese merhaba, 

Dokuz dakikada Gündem bültenimizle karşısınızdayız. 

Hafta sonuna yaklaşırken piyasalardaki durumu, bültenin ilk konusu olarak bulabilirsiniz. 

Türkiye’de gündem oldukça yoğun. Bu yoğun gündemde öne çıkan bazı haberler şöyle:

⚡Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz’ın açıklamalarına göre, A1 Kapital, Bulls ve Pardus bünyesindeki fonların olağan tasfiye sürecine alınmasıyla birlikte 17 fondaki yatırımcılara bugün ödeme yapılması bekleniyor. 

⚡İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Cemil Tugay, CHP’den istifa ederek bir süredir bağımsız sürdürdüğü siyasi yolculuğunun ardından AK Parti’ye katıldı.

⚡İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen fon soruşturması kapsamında Eski bakan Fatma Betül Sayan Kaya ile eşi İlyas Kaya “şüpheli” sıfatıyla ifade verecek. 

⚡Resmî Gazete’de yayımlanan düzenlemeyle nakit, döviz ve kuyumculuk işlemlerinde kimlik tespiti gerektiren sınır 185 bin liradan 370 bin liraya, elektronik transferlerde uygulanan eşik ise 15 bin liradan 30 bin liraya yükseltildi.

Dünyada ise 2026 Nobel Kimya Ödülü’nü kazandığını alışveriş yaparken öğrenen Japon bilim insanı Kenso Soai konuşuluyor.

Oyun sektöründe yapılan bir araştırmaya göre, oyun ve dijital içerik alışverişlerinde 21-30 yaş grubundaki kullanıcılar pazarı domine etmeye devam ediyor. 

Bu haberlerin detayları ve daha fazlası bültenimizde.

Günü ve gündemi yakalamak için dokuzdakika.com. 

Piyasalarda hafta sonuna yaklaşırken…

Haftanın üçüncü işlem gününde küresel piyasalarda satış baskısı öne çıktı. Fransa'nın kamu maliyesine ilişkin endişeler Avrupa borsalarını aşağı çekerken petrolün yeniden 100 doların üzerine çıkması ve tahvil faizlerindeki yükseliş risk iştahını baskıladı.

ABD'de endeksler rekor kapanışların ardından geriledi, BIST 100 ise günü %2,03 düşüşle tamamlayarak ilk iki günün kazanımlarını geri verdi. Emtia tarafında Brent petrol yükselirken ons altın geriledi. Bu tablo, yatırımcıların hem hisse hem altın tarafında temkinli davrandığını, petrol ve faiz kaynaklı baskının yeniden gündemin başına geçtiğini gösteriyor.

Piyasa ekranı

Küresel piyasalar ve makro görünüm

Küresel risk iştahı: Fed'in eylül toplantısına ilişkin tutanakları, yıl sonuna kadar bir faiz artışı daha yapılabileceğine işaret etti. ABD 10 yıllık tahvil faizi yaklaşık %5,28 seviyesinde kalırken gün içinde 2002'den bu yana en yüksek seviyeyi gördü. Bu gelişmelerle S&P 500 %0,22 düşüşle 7.801,77 puandan, Nasdaq %0,22 kayıpla 27.538,69 puandan, Dow Jones ise %0,66 gerileyerek 51.179,87 puandan kapandı. Düşüşün sınırlı kalması, endekslerin dünkü rekor seviyelerinin hemen altında tutunduğunu gösteriyor.

Avrupa cephesi: Euro Stoxx 600 %1 düşüşle 630,25 puana inerek üç günlük yükseliş serisini sonlandırdı. İtalya'da FTSE MIB %2,51, Almanya'da DAX 40 %1,35, Fransa'da CAC 40 %1,22 geriledi. Satışlarda Fransa'nın kamu maliyesine ilişkin kaygılar ve yüksek petrol fiyatları belirleyici oldu. Almanya'da ağustos sanayi üretiminin aylık %2 artarak beklentileri aşması, düşüşü sınırlamaya yetmedi.

İç piyasada ve Borsa İstanbul'da gündem

BIST 100'de satış baskısı: BIST 100, güne %0,12 yükselişle 12.389,72 puandan başlasa da gün içinde 12.048 puana kadar geriledi ve günü 12.122,94 puandan tamamladı. Endeks, 30 Eylül'den bu yana en düşük kapanışını gördü, iki günlük kayıp %2,58'e ulaştı. Toplam işlem hacmi 113,5 milyar lira oldu. Düşüş bankalardan çok geniş bir hisse kesiminden geldi. Bankacılık endeksi %0,16 gerilerken holding endeksi %1,46, teknoloji endeksi %6,55 değer kaybetti. BIST 100 kapsamındaki hisselerin yalnızca 23'ü yükselirken 75'i geriledi. Yeni günde 12.000 ve 11.900 puan destek, 12.300 ve 12.400 puan direnç olarak izlenecek.

Döviz piyasası: Dolar/TL'nin 49,20 civarında %0,05'lik sınırlı artışla yatay kalması, kur tarafında sakin görünümün sürdüğünü gösteriyor. Euro/TL'deki %0,52'lik geri çekilme ise büyük ölçüde euronun dolar karşısında zayıflamasından kaynaklandı. Euro/dolar paritesi 1,1260'tan 1,1192'ye geriledi.

Emtia piyasası ve altın cephesinde son durum

Ons altında geri çekilme: Ons altın, ABD tahvil faizlerindeki yükseliş ve dolardaki güçlenmenin etkisiyle 4.103 dolara geriledi. Gün içinde 4.160 doların üzerini görmesinin ardından akşam saatlerinde 4.070 dolara kadar indi. Borsa İstanbul Altın Piyasası'nda standart altının kilogram fiyatı %1,8 düşüşle 6 milyon 489 bin 890 liraya geriledi. Kısa vadede 4.100 doların altına sarkma riski, altında dikkat edilecek başlık olacak.

Brent petrol: Brent petrolün %1,3 artışla 101,9 dolara çıkması, petrolün yeniden 100 dolar üzerine geçtiğini gösteriyor. Orta Doğu'daki gerilimin sürmesi, enerji tarafında yukarı yönlü risklerin tamamen ortadan kalkmadığını gösteriyor.

17 fonda ödemeler bugün başlıyor

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, TBMM Genel Kurulu’nda devam eden fon soruşturmasına ilişkin bilgi verdi. Tasfiye sürecindeki 131 fonun, toplam fonların yüzde 4,6’sını, portföy değerinin ise yüzde 7,7’sini oluşturduğunu belirten Yılmaz, yaşanan sorunun sermaye piyasalarının tamamını temsil etmediğini ve sistemik bir risk oluşturmadığını söyledi.

Hazine’den kaynak aktarılmayacak

Yılmaz, tasfiye sürecinde ortaya çıkan özel zararların karşılanması için Hazine kaynağı kullanılmayacağını açıkladı. Ödemelerin öncelikle fonların kendi kaynakları, yatırımcıların nakitleri, pay senetleri, borç ve alacakları ile fonların diğer varlıkları üzerinden gerçekleştirilmesi planlanıyor.

İlk ödemeler bugün

Yılmaz’ın açıklamasına göre A1 Kapital, Bulls ve Pardus bünyesindeki fonların olağan tasfiye sürecine alınmasıyla birlikte 17 fondaki yatırımcılara 8 Ekim itibarıyla ödeme yapılması planlanıyor. Tasfiye sürecinde yatırımcıların haklarının belirlenmesi için fonların mal varlıkları, nakitleri, pay senetleri, borç ve alacaklarının tespit edildiği belirtildi.

Yılmaz, sürecin şeffaf, etkin ve mümkün olan en hızlı şekilde yürütüleceğini belirtirken benzer sorunların tekrar yaşanmaması için de gerekli tedbirlerin değerlendirildiğini söyledi.

İzmir’de siyasi dengeler değişti

İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Cemil Tugay, CHP’den istifa ederek bir süredir bağımsız sürdürdüğü siyasi yolculuğunun ardından AK Parti’ye katıldı. Tugay’ın AK Parti rozeti, Cumhurbaşkanı ve AK Parti Genel Başkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından AK Parti Kongre Merkezi’nde düzenlenen programda takıldı. Tugay, parti genel merkezine gelişinde gazetecilerin “İzmirlilere mesajınız olacak mı?” sorusuna “İzmir’i çok seviyorum, hayırlı olsun.” yanıtını verdi.

2024’te CHP’nin adayı olarak seçilmişti

Cemil Tugay, 31 Mart 2024 yerel seçimlerinde CHP’nin İzmir Büyükşehir Belediye Başkan adayı olarak yarıştı. Tugay, 1 milyon 292 bin 118 oy ve yüzde 48,97 oy oranıyla seçimi kazanırken AK Parti’nin adayı Hamza Dağ yüzde 37,06’da kalmıştı. CHP ayrıca aynı seçimde İzmir’in 30 ilçesinin 28’inde belediye başkanlığını kazanmıştı.

Tugay, seçimden yaklaşık iki yıl sonra, haziran 2026’da CHP’den istifa etti. İstifasının ardından görevine bağımsız olarak devam eden Tugay, yeni bir partiye katılmayacağını ve bir süre bağımsız kalacağını açıklamıştı.

AK Parti’ye geçeceği iddialarını daha önce reddetmişti

Cemil Tugay’ın AK Parti’ye katılması, son aylarda yaptığı bazı açıklamaları da yeniden gündeme getirdi. 2025’te gazeteci Enver Aysever’in programında kendisine AK Parti’ye geçme ihtimali sorulduğunda, “Milyonda bir bile bir olasılık yok. Bunu çok ayıp bulurum. Ben böyle bir insan değilim.” demişti. Aynı konuşmada siyasi hayatında ilkelere önem verdiğini belirten Tugay, “İlkeniz yoksa sizi taşıyacak kolonlar yoktur.” ifadelerini kullanmıştı. Tugay, 13 Ağustos 2026’da da AK Parti’ye geçeceği yönündeki iddialara ilişkin, “Şu an bir partiye geçme gibi bir durumum yok. Bağımsız kalacağım.” açıklamasını yapmıştı.

Fatma Betül Sayan Kaya ve eşi fon soruşturmasında ifade verecek

Fon soruşturmasında eski bakan Fatma Betül Sayan Kaya ile eşi İlyas Kaya için yeni bir aşamaya geçildi. Kaya çifti, İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen soruşturma kapsamında “şüpheli” sıfatıyla ifade verecek. İkilinin bugün Çağlayan’daki İstanbul Adliyesi’ne gitmesi bekleniyor.

Soruşturma izni verildi

Sermaye Piyasası Kurulu’nun (SPK), Kaya çifti hakkında 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’na muhalefet kapsamında soruşturma açılmasına izin verdiği bildirildi. SPK’nın ayrıca çift hakkında suç duyurusunda bulunması bekleniyor.

Mal varlıkları dondurulmuştu

Başsavcılık, 29 Eylül’de Kaya ve eşinin tüm mal varlıklarının dondurulması için ilgili kurumlara yazı göndermişti.

Çift daha sonra SPK’nın fon soruşturması kapsamında oluşturduğu gönüllü ödeme yöntemi için başvuruda bulundu. 6 Ekim’de savcılığın, Kaya çiftinin yedi farklı bankadaki dilekçelerinde belirtilen hesaplarda bulunan miktarların Birleşik Fon Bankası hesabına gönderilmesine izin verdiği açıklanmıştı.

Kaya çiftinin soruşturmadaki hukuki durumu ise henüz sonuçlanmış değil. İfade süreci ve savcılık incelemesi devam ediyor.

Bankalarda yeni dönem: Kimlik tespiti limitleri iki katına çıktı

Bankacılık ve finans işlemlerinde kimlik tespiti için uygulanan parasal sınırlar artırıldı. Resmî Gazete’de yayımlanan düzenlemeyle nakit, döviz ve kuyumculuk işlemlerinde kimlik tespiti gerektiren sınır 185 bin liradan 370 bin liraya, elektronik transferlerde uygulanan eşik ise 15 bin liradan 30 bin liraya yükseltildi. Düzenleme 7 Ekim itibarıyla yürürlüğe girdi.

Hangi limitler değişti? 

Yeni düzenleme; bankaların yanı sıra finansman ve faktoring şirketleri, sermaye piyasası kuruluşları, portföy yönetim şirketleri ile elektronik para ve ödeme kuruluşlarını da kapsıyor. Kripto varlık hizmet sağlayıcılarının işlemlerinde uygulanan 15 bin liralık eşik de 30 bin liraya çıkarıldı. Birbirleriyle bağlantılı işlemlerin toplam tutarı da dikkate alınacak.

Mobil bankacılıkta imza kolaylığı

İnternet ve mobil bankacılıkta, daha önce doğrulanmış cep telefonu numarasına gönderilen tek kullanımlık SMS koduyla yapılan bazı işlemlerde müşteriden ayrıca imza örneği alınmayabilecek. Ancak bunun için işlemin risk düzeyine uygun güvenlik önlemlerinin bulunması ve işlemi yapan kişinin kimliğinin yeterli şekilde doğrulanması gerekiyor.

Şüpheli işlemlerde sınır yok

Limitlerin yükseltilmesi, düşük tutarlı işlemlerde kimlik tespitinin tamamen kaldırıldığı anlamına gelmiyor. Sürekli iş ilişkisi kurulması, şüpheli işlem bulunması veya müşteri bilgilerinin doğruluğundan şüphe edilmesi halinde tutara bakılmaksızın kimlik tespiti yapılabilecek. Şüpheli işlemlerin MASAK’a bildirilmesi yükümlülüğünde de yeni bir alt sınır getirilmedi.

Nobel kazandığını alışveriş yaparken öğrendi

2026 Nobel Kimya Ödülü’nün sahiplerinden Japon bilim insanı Kenso Soai, ödülü kazandığını alışveriş yaparken öğrendi. 76 yaşındaki Soai, Fransız kimyager Henri B. Kagan ile birlikte asimetrik organik sentezde doğrusal olmayan etkilerin ve otokatalizin keşfi nedeniyle Nobel’e layık görüldü.

Soai, Nobel Komitesi’nin düzenlediği basın toplantısına telefonla bağlanarak ödül haberini aldığı sırada alışveriş yaptığını söyledi. “Hayatımın en heyecanlı günü” olarak nitelendirdiği bu günü Kagan ile paylaşmaktan duyduğu mutluluğu dile getirdi.

Peki çalışmalarının önemi ne?

Kagan ve Soai’nin araştırmaları, bir molekülün sağ ve sol el gibi birbirinin ayna görüntüsü olan iki biçiminden yalnızca istenilen formun üretilmesini sağlayan kimyasal süreçlerin anlaşılmasına katkı sağladı. Bu özellik, özellikle ilaç ve biyolojik açıdan etkin moleküllerin üretiminde önem taşıyor.

İki bilim insanı, toplam 12 milyon İsveç kronu tutarındaki Nobel para ödülünü de paylaşacak. Ödüller 10 Aralık’ta Stockholm’de düzenlenecek törenle sahiplerine verilecek.

Kaliforniya’da çocuk felci benzeri hastalığa yol açabilen virüs artıyor

Kaliforniya’nın özellikle Bay Area bölgesinde Enterovirüs D68 (EV-D68) seviyelerinde artış tespit edildi. WastewaterSCAN verilerine göre virüsün yoğunluğu Palo Alto, Napa, San Francisco’nun güneydoğusu ve San Rafael gibi bölgelerde yükseliyor. EV-D68 çoğunlukla soğuk algınlığı benzeri hafif solunum yolu belirtilerine yol açıyor ancak nadir durumlarda çocuklarda çocuk felcine benzer akut flask miyelit (AFM) adı verilen ciddi bir nörolojik hastalığa neden olabiliyor.

Belirtileri neler? 

EV-D68 enfeksiyonunda öksürük, burun akıntısı, hapşırma ve kas ağrısı görülebiliyor. Daha ağır vakalarda hırıltı, nefes almada güçlük ve zatürre gelişebiliyor. Özellikle çocuklar, bebekler ve bağışıklığı baskılanmış kişiler daha yüksek risk taşıyor.

Asıl endişe AFM

Virüsün nadir komplikasyonlarından biri olan AFM, özellikle çocuklarda ani kol veya bacak güçsüzlüğü, kas tonusu ve reflekslerde kayıp, yutma veya konuşma güçlüğü ve yüzde güçsüzlük gibi belirtilere yol açabiliyor. California Sağlık Departmanı, 2026’da AFM vakalarının düşük seviyede olduğunu ancak yaz sonu ve sonbaharda EV-D68 dolaşımına karşı sağlık çalışanlarının dikkatli olması gerektiğini bildirdi.

EV-D68 için şu anda koruyucu bir aşı bulunmuyor. Uzmanlar el hijyenine dikkat edilmesini, hastalarla yakın temastan kaçınılmasını ve solunum yolu enfeksiyonlarına karşı genel korunma önlemlerinin uygulanmasını öneriyor.

Türkiye’de, 21-30 yaş aralığı, oyun sektörünün kalbi olmaya devam ediyor 

Oyunfor'un yayınladığı eylül 2026 verilerine göre, oyun ve dijital içerik alışverişlerinde 21-30 yaş grubundaki kullanıcılar pazarı domine etmeye devam ediyor. Toplam işlemlerin %57'sini gerçekleştiren 21-30 yaş grubu, oyun sektörünün merkezindeki konumunu korurken dijital pazarın büyüme ve harcama dinamiklerini belirlemeye devam ediyor.

Kategorik dağılım

En çok oyun içi satış yapılan 10 oyun

Counter-Strike 2: Eylül ayında ciddi bir ivme yakalayarak oyun içi alışverişlerde ilk sıraya yükseldi ve rekabetçi çevrimiçi arenadaki yüksek talebini kanıtladı.

PUBG Mobile: Battle Royale kategorisinde mobil platformdaki geniş oyuncu kitlesini konsolide etmeyi sürdürüyor.

Valorant: Riot Games'in FPS türündeki oyunu, rekabetçi yapısı ve stratejik derinliğiyle popülerliğini koruyor.

Free Fire: Mobil platformdaki dinamik yapısıyla oyuncu harcamalarındaki istikrarını devam ettiriyor.

League of Legends: Uzun süredir popülerliğini koruyan bu MOBA oyunu, oyunculara derinlemesine bir strateji deneyimi sunuyor ve e-spor arenasında da son derece etkin bir yere sahip.

Mobile Legends: Bang Bang: Mobil MOBA pazarındaki güçlü varlığını devam ettiriyor.

Roblox: Oyun içi satın alımlardaki hareketlilikle listedeki gücünü koruyor.

Lords Mobile: Strateji türündeki dinamikleriyle mobil oyun pazarında oyuncuların yoğun ilgisini çekmeyi sürdürüyor.

World of Warcraft: MMORPG türündeki bu oyun, yıllardır oyuncuları etkileyen geniş bir dünyaya ve zengin bir içeriğe sahip.

League of Legends: Wild Rift: Mobil MOBA tarafındaki kalıcılığını ilk 10 içerisinde koruyor.

İllere göre dağılım

Oyunfor'dan gelen bilgilere göre oyun alışverişlerinde eylül ayında en çok alışveriş İstanbul’da gerçekleşti. İstanbul’u; Ankara, Antalya, İzmir ve Bursa takip etti.

Yaş aralığına göre dağılım

Eylül ayında toplam oyun alışverişlerinin önemli bir kısmı 21-30 yaş aralığındaki oyuncular tarafından yapıldı.

Cinsiyete göre dağılım

Şeyh Galib’in gençlik döneminde yazdığı Divan dijital erişime açıldı

Prof. Dr. İsmail Erünsal’ın yıllar boyunca bir araya getirdiği 525 nadir eser, Süleymaniye Yazma Eser Kütüphanesine bağışlanmasının ardından dijital erişime açıldı. Koleksiyonda tek nüsha ve nadir yazmaların yanı sıra müelliflerin kendi el yazısıyla kaleme aldığı eserler ve tarihî belgeler de bulunuyor.

Koleksiyonda, ünlü şair Şeyh Galib’in henüz 18-19 yaşlarındayken kendi el yazısıyla kaleme aldığı Divan da yer alıyor. Eser, koleksiyondaki 15 müellif hattı nüshadan biri. İstinsah tarihi belirlenmiş nüshalar arasında en eskisi ise 1523 tarihli Dîvân-ı Emir Şâhî. Bu nüsha, koleksiyonun 500 yılı aşkın geçmişe sahip eserlerinden biri.

II. Bayezid döneminin şairlerinden Sâfî mahlasıyla bilinen Cezerî Kasım Paşa’nın Divan’ı, varlığı daha önce bilinmeyen metinlerden biri olarak öne çıkıyor. Keşfî ve Urfalı Mustafa Hattî’nin divanları da başka nüshalarına rastlanmayan veya varlığı bilinmeyen eserler arasında bulunuyor.

Sadece edebiyat değil

Koleksiyonda Osmanlı ekonomik ve diplomatik tarihine ışık tutan belgeler de bulunuyor. 288 sayfalık Narh Defteri, dönemin fiyatlarına ilişkin önemli kayıtlar içerirken; Seyfullah Ağa’nın Sefaretnamesi ve Osmanlı ilmiye teşkilatına ilişkin Tarik Defteri de koleksiyonda yer alıyor.

Toplam 185 tasavvuf ve tarikat eseri, 153 edebiyat eseri, 55 divan ve 28 icazetname bulunan koleksiyonda, tezhip ve diğer süsleme unsurlarını taşıyan 43 cilt ile tarihî cilt örnekleri de bulunuyor.

Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı, bağışın ardından yaklaşık iki ay içerisinde eserlerin bakım, onarım, dijitalleştirme ve kataloglama çalışmalarını tamamladı. Koleksiyona kurumun internet sitesi üzerinden dijital olarak erişilebiliyor.

14. Boğaziçi Film Festivali’nin açılış filmi belli oldu

Boğaziçi Kültür Sanat Vakfı tarafından 8-15 Kasım tarihleri arasında gerçekleştirilecek 14. Boğaziçi Film Festivalinin merakla beklenen açılış filmi belli oldu. Festivalin açılışını, Mısır’ın efsanevi sanatçısı Ümmü Gülsüm’ün yaşam öyküsünü beyazperdeye taşıyan “Diva: Ümmü Gülsüm” (El Sett: Umm Kulthum) gerçekleştirecek.

Yönetmenliğini Marwan Hamed’in üstlendiği film, Ümmü Gülsüm’ün yoksul bir kırsal bölgede başlayan yaşamından, Arap dünyasının en güçlü seslerinden birine dönüşmesine uzanan sıra dışı hikayesini anlatıyor. Başrolünde Mona Zaki’nin yer aldığı filmde Sayed Ragab, Ahmed Khaled Saleh, Mohamed Farag, Karim AbdelAziz ve Ahmed Helmy de rol alıyor.