Mekke Anlaşması TBMM’de, Aşırı Hava Olaylarının Maliyeti 184 Milyar Euro, M. City’nin Cezası Ne Olacak?

21 Ekim 2026 çarşamba sabahından merhaba,

Gündemin öne çıkanlarına göz atalım; 

🔔 Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasında ağustos ayında imzalanan Mekke Ortak Savunma Anlaşması’nın onaylanmasına ilişkin kanun teklifi TBMM’ye sunuldu. 

🔔 Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, katıldığı canlı yayında fon tasfiyesi, yatırımcılara ödemeler, piyasa manipülasyonuna karşı düzenlemeler ve ekonomiye dair değerlendirmeler yaptı. 

🔔 15 Ekim’de trafik kazasında hayatını kaybeden Üsküdar Belediye Başkanvekili Dündar Ziya Gültekin’in yerine yapılan seçimi, Cumhur İttifakı’nın ortak adayı Muhammed Emin Sarıoğlu kazandı.

🔔 İçişleri Bakanlığı, Meta ve Emniyet Genel Müdürlüğü Siber Suçlarla Mücadele Daire Başkanlığı bünyesinde yürütülen SİBERAY Programının iş birliğiyle hazırlanan “Bir Daha Bak, Güvende Kal” adlı siber dolandırıcılığa karşı farkındalık kampanyası hayata geçirildi.

🔔 Allianz İklim Ekonomisi Raporu’na göre, 2025 yılında aşırı hava olaylarının küresel ekonomik maliyeti 184 milyar euro oldu. 

Haberlerin detayları bültenimizde.

Günü ve gündemi yakalamak için dokuzdakika.com. 

Borsa İstanbul %3,22 yükseldi, Avrupa protestolarla geriledi, Dow Jones %1 arttı

Borsa İstanbul’da BIST 100, önceki günkü %2,49'luk düşüşün ardından günü %3,22 yükselişle tamamladı. ABD’de güçlü bilançolar ve petrolün gerilemesiyle Dow Jones %1, S&P 500 %0,28 yükseldi, teknoloji hisselerindeki düşüş Nasdaq’ı yatay tuttu. Avrupa borsaları Fransa’da şiddetlenen ve diğer ülkelere yayılan protestolar nedeniyle düşüşle kapattı. Ons altın geriledi, Brent petrol 110 dolara yakın seviyelerden dönerek düştü.

Piyasa ekranı 

Küresel piyasalar ve makro görünüm

ABD: Dow Jones %1,02 artışla 52.495,88, S&P 500 %0,28 artışla 7.712,57 puana çıktı. Nasdaq %0,1'den az düşüşle kapandı, Apple ve Meta gibi büyük teknoloji hisselerindeki düşüş endeksi baskıladı. Equifax ve Hasbro’nun güçlü bilançoları ve petrolün gerilemesi hisse senetlerini destekledi. Dün açıklanan konut başlangıçları %5,2 azaldı. Piyasalar çarşamba günü Tesla ve Meta, bugün ise Netflix’in bilanço sonuçlarını bekliyor. Fed’in 28 Ekim’deki toplantıda faizi sabit bırakması, aralıkta artırım yapması beklentisi korunuyor.

Avrupa: Stoxx Europe 600 %0,92 düşüşle 638,64 puana geriledi. Fransa’da şiddetlenen protestoların İspanya ve İtalya’ya yayılması siyasi belirsizliği artırdı. Almanya’da DAX 40 %0,06 düşüşle 25.304,42, İngiltere’de FTSE 100 %0,29 düşüşle 10.733 puana indi. İtalya’da FTSE MIB %0,03 düşüşle 49.071,37 puandan kapandı. Almanya’da yatırımcı ve analist beklentileri, yüksek enerji fiyatlarının etkisiyle ekimde dokuz ay sonra ilk kez geriledi.

İç piyasada ve Borsa İstanbul’da gündem

BIST 100'de güçlü toparlanma: BIST 100 güne %0,38 yükselişle 11.473,82 puandan başladı, gün içinde 11.352,90'a kadar inip 11.806,76'ya çıktı. Günü %3,22 yükselişle 11.797,70 puandan tamamladı, toplam işlem hacmi 119,8 milyar lira oldu. BIST 30 %3,20 artışla 14.676,53 puana çıktı. Bankacılık endeksi %1,83, holding endeksi %2,81 yükseldi. Teknoloji endeksi %5,77, hizmetler %2,80, sanayi %2,43, mali endeks %2,10 değer kazandı. En çok kazandıran sektör %4,59 ile turizm, tek kaybettiren %5,29 ile finansal kiralama faktoring oldu. Endekste 93 hisse yükselirken 6 hisse geriledi. En çok işlem gören hisseler ASELS, AKBNK, YKBNK, ASTOR ve THYAO oldu. Teknik açıdan 11.900 ve 12.000 puan direnç, 11.600 ve 11.500 puan destek olarak izleniyor. Gündemde Resmi Gazete’de yayımlanan atama kararları vardı: SPK Başkanı Mahmut Sütcü görevden alındı, Hazine ve Maliye Bakan Yardımcılığına Kutluhan Taşkın atandı, Gelir İdaresi Başkanlığına Şinasi Candan getirildi.

Döviz piyasası: Dolar/TL 49,58, euro/TL 55,74 civarında işlem gördü.

Emtia piyasası

Altın: Ons altın, güçlenen dolar ve yükselen tahvil faizlerinin baskısıyla akşam saatlerinde 4.131 dolara geriledi. Borsa İstanbul Altın Piyasası’nda standart altının kilogram fiyatı %1 azalışla 6 milyon 560 bin liraya indi. Gram altın 6.570 lira civarında işlem gördü.

Brent petrol: Aralık vadeli Brent, dün 109,55 dolardan kapanmıştı. Sabah saatlerinde Husilerin Suudi Arabistan’ın enerji tesislerini hedef aldıklarına dair açıklamalar ve ABD-İsrail’in İran’a yönelik saldırıları yeniden başlatabileceği endişesiyle 110,70 dolara, yani beş ayın zirvesine çıktı. Akşam saatlerinde %1,2 düşüşle 108,3 dolara geriledi. Hürmüz Boğazı’ndaki riskler fiyatlamada ağırlığını koruyor.

Mekke Ortak Savunma Anlaşması TBMM’ye sunuldu

Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasında ağustos ayında imzalanan Mekke Ortak Savunma Anlaşması’nın onaylanmasına ilişkin kanun teklifi TBMM’ye sunuldu. İletişim Başkanı Burhanettin Duran, bunu üç ülke arasındaki stratejik iş birliğinin kurumsallaşması yolunda önemli bir aşama olarak nitelendirdi. Anlaşmayı Cumhurbaşkanı Erdoğan, Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman ve Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif imzalamıştı. NTV, 16 maddelik metnin ayrıntılarını yayımladı.

Temel hükümler

• Taraflardan birine yönelik dış kaynaklı silahlı saldırı, tüm taraflara yönelik saldırı sayılacak (madde 2). Taraflar, BM Şartı’nın 51. maddesindeki meşru müdafaa hakkı çerçevesinde saldırıya uğrayana askerî imkân ve kabiliyetler dahil destek verecek.

• Taraflar egemenlik ve toprak bütünlüğüne yönelik tehditleri bertaraf etmek için gerekli tüm yöntemleri kullanacak (madde 1).

• Uluslararası güvenlik konularında düzenli istişare yapılacak. Terörle mücadelede operasyonel seviye dahil iş birliği yapılacak, güvenli kanallarla istihbarat paylaşılacak (madde 4, 5, 9).

• Personel değişimi, ortak eğitim ve tatbikatlar yapılacak, savunma sanayiinde teknoloji paylaşımı, ortak üretim ve ortak Ar-Ge yürütülecek (madde 6, 7).

• Barışta, savaşta ve diğer olağanüstü durumlarda silah, mühimmat, yakıt ve yedek parça dahil lojistik destek sağlanacak (madde 10).

Kurumsal yapı ve süreç

• Dışişleri Bakanları, Savunma Bakanları ve Genelkurmay Başkanlarından oluşan “Stratejik Siyasi ve Savunma Komitesi” kurulacak. Komite yılda en az iki kez toplanacak, liderler gerekirse yılda bir kez bir araya gelebilecek (madde 8).

• Yeni ülkelerin katılımı yalnızca “Çekirdek Tarafların” oydaşmasıyla mümkün olacak. Anlaşmada değişiklik de oybirliğiyle yapılabilecek (madde 15).

• Anlaşma, tarafların önceki uluslararası anlaşmalardan doğan hak ve yükümlülüklerine halel getirmiyor. Gizlilik dereceli bilgi üçüncü taraflarla paylaşılmayacak, uyuşmazlıklar istişareyle çözülecek (madde 12-14).

• Yürürlük, son onay belgesinin Komite Sekretaryası’na tevdi edildiği tarihte başlayacak (madde 16).

• Taraflar yürürlükten sonraki ilk 10 yıl anlaşmadan ayrılamayacak. 10 yıldan sonra en az 3 ay önceden yazılı bildirimle çekilme hakkı kullanılabilecek.

Meclis süreci ve yetkililerin vurgusu

• Yetkililer anlaşmanın tamamen savunma amaçlı olduğunu, hiçbir ülkeyi hedef almadığını, mevcut ittifakları tamamladığını ve diğer bölge ülkelerinin katılımına açık bir zemin oluşturduğunu söylüyor.

• Anlaşma, ABD ile İran arasındaki savaşın sürdüğü bir dönemde imzalandı. Suudi Arabistan ile Pakistan 2025'te ikili bir ortak savunma anlaşması açıklamıştı.

“Fon tasfiyesinde 45 bin 747 hesaba 40,8 milyar lira ödendi”

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, katıldığı canlı yayında fon tasfiyesi, yatırımcılara ödemeler, piyasa manipülasyonuna karşı düzenlemeler ve ekonomiye dair değerlendirmeler yaptı. Kanun teklifi kabul edildikten sonra 1 milyon liraya kadar ara ödemelerin hızla yapılacağını, kamu kaynağı kullanılmayacağını vurguladı.

Tasfiye süreci

• 7 portföy yönetim şirketindeki 131 fon tasfiyeye alındı, 66'sı tamamen tasfiye edildi. 3 şirketin tasfiyesi tamamlandı, 45 bin 747 hesaba 40,8 milyar lira ödendi.

• Tamamlanan 3 şirkette para piyasası fonu yatırımcıları 17 Eylül’e göre ortalama yüzde 1,43 ilave getiri aldı. Hisse yoğun fonlarda yatırımcılar 17 Eylül’deki portföy değerinin ortalama yüzde 58'ini alabildi. Şimşek bunu hisse değerlerinin şişirilmiş olmasına bağladı.

• SPK’nın tasfiyeye aldığı Hedef Portföy’de 31 fon ve 23 bin 925 hesap var. Hafta sonuna kadar 7 şirketten 4'ünün normal tasfiyesinin tamamlanması bekleniyor.

• Tera, Pusula ve Atlas olağanüstü tasfiyede. Şimşek’e göre Atlas’ın sahipleri tasfiyeci kurumla görüşüyor ve fondan çıkarılan kaynağı iade etme iradesi gösterdi.

• Kanun çıkınca olağanüstü tasfiyedeki şirketlerde, 1 milyon liraya kadar küçük yatırımcılara ve para piyasası fonu yatırımcılarına öncelik verilecek. Yaklaşık 390 bin hesap bu şekilde ödeme alabilecek. 

İade ve yaptırımlar

• TMSF, Adalet Bakanlığı ve MKK’nin algoritmayla piyasa bozucu faaliyete katılanları ve bundan kazanç sağlayanları belirlediğini, listelerin TMSF’ye ve Adalet Bakanlığı’na verildiğini söyledi.

• İlk aşamada reel olarak 10 milyon lira ve üzeri kazanç elde edenlere gönüllü iade için başvurulacak, bu tutar TEFE-TÜFE’ye göre uyarlanacak. İade etmeyenler için hukuki süreç Adalet Bakanlığı tarafından işletilecek.

• Fon rehberinin uygulanması ertelenmeyecek. Kapsamlı yeni düzenlemenin bu yıl içinde TBMM’ye sunulması hedefleniyor, öncesinde önümüzdeki ay sektörle istişare yapılacak.

• Yaptırımlar artırılacak, denetim ve gözetim güçlendirilecek. Kurumların kapasitesi için Vergi Denetim Kurulu’ndan birkaç yüz müfettiş aktarılabilecek.

• Fiili dolaşım oranlarının bağımsız bir kurumca doğrulanması ve vatandaşa satılacak fonların TEFAS’a açık olup olmayacağı değerlendiriliyor.

Üsküdar Belediyesi’nde Başkanvekili Muhammed Emin Sarıoğlu seçildi

15 Ekim’de trafik kazasında hayatını kaybeden Üsküdar Belediye Başkanvekili Dündar Ziya Gültekin’in yerine yapılan seçimi, Cumhur İttifakı’nın ortak adayı Muhammed Emin Sarıoğlu kazandı. CHP ve Yeni Parti aday çıkarmadı.

Seçim 20 Ekim’de saat 10.00'da başladı. CHP ve Yeni Parti’ye mensup meclis üyeleri seçime katılmadı. 23 meclis üyesi bulunan Cumhur İttifakı’nın ortak adayı Sarıoğlu tek aday olarak yarıştı ve ilk turda 24 oy aldı.

Mevzuata göre ilk iki turda üye tam sayısının üçte ikisi (30 oy) aranıyor. Salonda 24 üye bulunduğu için ilk iki turda sonuç çıkmadı. Üçüncü turda üye tam sayısının salt çoğunluğu, yani 23 oy yeterli olduğundan Sarıoğlu 24 oyla başkanvekili seçildi.

Arka plan

Üsküdar Belediye Başkanı Sinem Dedetaş, “suç işlemek amacıyla örgüt kurma, rüşvet ve irtikap” suçlamalarıyla yürütülen soruşturmada 31 Temmuz’da tutuklanmış, 1 Ağustos’ta İçişleri Bakanlığı tarafından görevden uzaklaştırılmıştı. 1 Ağustos’taki ilk başkanvekili seçimini CHP’nin adayı Sibel Tan Çetinkaya 4 oy farkla kazanmıştı. AK Parti Grubu usulsüz oy sayımı ve hukuka aykırılık iddiasıyla yargıya başvurdu. İkinci seçimde Cumhur İttifakı’nın adayı Gültekin 23, CHP ve Yeni Parti’nin adayı Çetinkaya 19 oy aldı. Dördüncü turda Gültekin kazandı ve belediye AK Parti’ye geçti. Gültekin eylülün başında göreve gelmişti. 15 Ekim günü ise trafik kazasında hayatını kaybetti.

İçişleri Bakanlığı, Meta ve SİBERAY’dan siber dolandırıcılığa karşı farkındalık kampanyası

İçişleri Bakanlığı, Meta ve Emniyet Genel Müdürlüğü Siber Suçlarla Mücadele Daire Başkanlığı bünyesinde yürütülen SİBERAY Programının iş birliğiyle hazırlanan “Bir Daha Bak, Güvende Kal” adlı siber dolandırıcılığa karşı farkındalık kampanyası hayata geçirildi.

Meta’nın Facebook ve Instagram platformlarında dört hafta boyunca yürütülecek kampanya, Türkiye'deki kullanıcıların Meta platformlarında görülebilen yaygın dolandırıcılık yöntemlerini tanımasına, aldatıcı taktikleri fark etmesine ve Meta'nın dolandırıcılıkla mücadele araçlarını kullanmasına yardımcı olacak.

Kampanya, Meta'nın yaptırımlar, ürün güvenlik önlemleri ve eğitim ortaklıkları aracılığıyla dolandırıcılıkla mücadeleye yönelik kapsamlı çalışmalarının bir parçası niteliğinde. Organize suç kaynaklı küresel bir sorun teşkil eden dolandırıcılığa karşı sektör, kamu kurumları ve emniyet güçlerinin ortak hareket etmesi büyük önem taşıyor. 

Türkiye'deki kullanıcılar güvenlik kontrolü, iki faktörlü kimlik doğrulama, geçiş anahtarları, gizlilik kontrolü ve Facebook'taki şüpheli bağlantı uyarıları dahil olmak üzere çeşitli araçlardan yararlanabiliyor. Çevrimiçi ortamda güvende kalma ve şüpheli dolandırıcılık girişimlerini bildirme hakkında daha fazla bilgiye Meta'nın Dolandırıcılıktan Korunma Merkezi üzerinden ulaşılabilecek. 

“2025’te aşırı hava olaylarının küresel ekonomik maliyeti 184 milyar euro oldu”

Allianz Research ve Allianz Trade, iklim değişikliğinin ekonomik etkilerini büyüme ve enflasyon başta olmak üzere makroekonomik göstergeler üzerinden inceleyen Allianz İklim Ekonomisi Raporu’nu (Allianz Climate Economics Report 2026) yayımladı. Bu yıl ilk kez hazırlanan ve yıllık olarak yayımlanması planlanan rapor, iklim riskinin yalnızca çevresel değil, aynı zamanda ekonomik ve finansal bir risk haline geldiğini ortaya koyuyor. Rapor, 2025 yılı verilerini değerlendirirken, 2026 yılındaki gelişmeleri analiz ediyor ve 2027 yılına dair öngörülerde de bulunuyor. Özellikle sigorta sektörü ve finansal piyasalar için iklim kaynaklı felaketlerin sıklığı ve şiddetindeki artışın, hasar maliyetleri ve prim fiyatlandırması üzerinde doğrudan etkisi olacağı belirtiliyor.

Rapora göre, 2025 yılında aşırı hava olaylarının küresel ekonomik maliyeti 184 milyar euro oldu. Bu rakam 2024'e göre yüzde 32 daha düşük olsa da 2000-2019 dönemindeki uzun vadeli ortalamanın yüzde 20 üzerinde kaldı. 2020-2025 döneminde yıllık ortalama ekonomik kayıp ise 237 milyar euroya ulaşarak önceki döneme göre yüzde 54 arttı. 

Sigortalı kayıplar 2025'te yaklaşık 69 milyar euro olurken, toplam ekonomik kayıpların yalnızca yüzde 38'i sigorta kapsamında kaldı. Böylece yaklaşık 115 milyar euroluk sigorta koruma açığı oluştu. 

El Niño 2027’de 395 milyar euroluk ekonomik kayba yol açabilir

Allianz Research'ün 144 ekonomi için gerçekleştirdiği modellemeye göre, güçlü bir El Niño'nun 2027 yılında 395 milyar euro net ekonomik çıktı kaybına yol açabileceği tahmin ediliyor. Bu kayıp, söz konusu ekonomilerin öngörülen GSYH'sinin yüzde 0,24'üne karşılık geliyor. Çin, ABD ve Hindistan'ın toplam kaybın yaklaşık yüzde 60'ını üstlenmesi bekleniyor. 

El Niño'nun ekonomik etkileri fiyatlar üzerinden de hissedilebilir. Modellemeye göre küresel manşet enflasyonun 0,42 puan, gıda enflasyonunun ise 0,65 puan artması bekleniyor. Avrupa Birliği genelinde net ekonomik çıktı kaybının yaklaşık 21 milyar euroya, manşet enflasyondaki artışın ise 0,31 puana ulaşabileceği öngörülüyor.

Türkiye de yüksek iklim riski grubunda

Raporun ülke bazlı analizinde Türkiye de dikkat çeken ülkeler arasında yer alıyor. Allianz Research, ülkelerin iklim riskini Climate Change Score ve Climate Stress Score olmak üzere iki göstergeyle değerlendiriyor. Türkiye; Nijerya, Filipinler, Malezya, Brezilya, Fildişi Sahili ve Fas ile birlikte hem iklim değişiminin tarihsel koşullardan güçlü biçimde ayrıştığı hem de mevcut iklim stresinin yüksek olduğu ülkeler arasında gösteriliyor. Ayrıca 52 ülkenin karşılaştırıldığı analizde Türkiye, 2025 yılında aşırı hava olaylarının ekonomik kaybının yüksek olduğu ülkeler arasında ilk yedi içinde yer alıyor.

Yorgunluk ve üşümenin nedeni iyot eksikliği olabilir

Tiroit hormonlarının üretimi için gerekli olan iyot, metabolizmanın düzenlenmesinde önemli rol oynuyor. Yetersiz iyot alımı, hormon üretimini etkileyerek guatr ve hipotiroidi gibi sağlık sorunlarına yol açabiliyor. 

İyot eksikliğinin yetişkinlerde de gözden kaçabildiğini belirten Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Hekimi Uzm. Dr. Nubar Rasulova, iyot eksikliği ve beraberinde getirdiklerini şöyle anlatıyor: “İyot eksikliği yalnızca çocukluk döneminde görülen bir sorun değil; yetişkinlerde de yetersiz iyot alımı gözden kaçabiliyor. Yorgunluk, üşüme, kilo değişiklikleri ve halsizlik gibi belirtiler tiroit fonksiyonlarındaki değişimlerle ilişkili olabilir. Ancak bu belirtiler tek başına iyot eksikliğini göstermez. Bu nedenle gerekli durumlarda hekim değerlendirmesi yapılması önem taşıyor. Özellikle gebelik döneminde ciddi iyot eksikliği, bebeğin beyin ve sinir sistemi gelişimini olumsuz etkileyebiliyor.”

İyot eksikliği kadar bilinçsiz takviye kullanımı da risk oluşturuyor

Gebelerin, emziren kadınların ve iyot içeren besinleri sınırlı tüketen kişilerin iyot eksikliği açısından daha fazla risk altında olabileceğine sw dikkat çeken Rasulova, “Yeterli iyot alımı için iyotlu tuzun tercih edilmesi; balık ve diğer deniz ürünleri, süt ürünleri ve yumurta gibi besinlerin dengeli beslenme düzeninde yer alması önem taşıyor. Ancak iyotlu tuz kullanmak, günlük tuz tüketimini artırmak gerektiği anlamına gelmiyor. Ayrıca iyot takviyelerinin bilinçsiz kullanımı da tiroit sağlığını olumsuz etkileyebiliyor” diyor. 

Daily Mail yazarından “ağır puan silme” iddiası

Premier Lig’in Manchester City hakkında yürüttüğü finansal usulsüzlük soruşturmasında kulüp, 115 suçlamanın tamamından suçlu bulundu. Daily Mail’in şef spor yazarı Oliver Holt, “içeriden edindiği bilgiye” dayanarak City’nin Championship’e düşmesine yol açabilecek ağır bir puan silme cezası alabileceğini yazdı. Resmî bir ceza açıklaması yok, haber bir gazetecinin iddiasına dayanıyor.

Holt’a göre Premier Lig’in, temyiz davasının sonucundan önce cezanın açıklanması için baskı yaptığı düşünülüyor. Temyizin ocak sonundan önce sonuçlanması beklenmiyor.

Holt, en olası cezanın City’yi Championship’e düşürecek ağır bir puan silme olduğunu, buna ek olarak ağır bir para cezası da verilebileceğini öne sürdü. Cezanın, kulübü en az bir sezon daha Championship’te tutacak ek bir puan silme içermesi de mümkün olabilir. Holt, EFL’nin bu yaptırımı kabul etmek zorunda olmadığını ama kabul etme ihtimalinin yüksek olduğunu söyledi.

Holt’un süreci bilen kaynaklara dayandırdığı değerlendirmeye göre City’nin Premier Lig’den atılıp League Two’da başlaması gibi bir “felaket senaryosu” pek olası değil.